Elektriciteit moet voldoen aan een bepaalde kwaliteit, dit noemen we “spanningskwaliteit”. De spanningskwaliteit van de Nederlandse elektriciteitsnetten behoort tot de beste ter wereld. Een belangrijk doel van de netbeheerder is om ervoor te zorgen dat de spanning nu, maar ook in de toekomst goed functioneert.

Wat is spanningskwaliteit?

Thuis en op kantoor bent u aangesloten op het laagspanningsnet. In Nederland is de hoogte van de spanning in dit net ongeveer 230 Volt met een frequentie van 50 Hertz. Om uitval van of beschadiging aan apparatuur bij u te voorkomen, zijn er normen vastgesteld die grenzen stellen aan de maximale spanningsafwijking. Apparatuur, zoals TV, computers, boormachines enz. moet zo zijn ontworpen dat die binnen deze grenzen goed werken. Dit geldt ook voor apparatuur met een CE-markering.
De spanningskwaliteit op een aansluitpunt wordt gekenmerkt door verschillende spanningsverschijnselen.

  • langzame spanningsvariatie
  • snelle spanningsvariatie
  • spanningsasymmetrie
  • harmonische vervorming
  • spanningsdips

Op de aansluiting in de meterkast (het zogenaamde aansluitpunt) moet de spanning voldoen aan de Europese norm NEN-EN 50160. Daarnaast gelden in Nederland diverse aanvullende eisen die door het ministerie van Economische Zaken in de Netcode Elektriciteit zijn vastgelegd. De toezichthouder Autoriteit Consument & Markt (ACM) bewaakt naleving van deze eisen.

Klachten

De netbeheerder is verantwoordelijk voor bewaking en monitoring van de spanningskwaliteit in het elektriciteitsnet. De verantwoordelijkheid van de netbeheerder loopt tot aan het aansluitpunt (de hoofdbeveiliging). De installatie achter de elektriciteitsmeter is uw eigen verantwoordelijkheid. Apparatuur in uw installatie kan bijdragen aan een verstoring van de spanningskwaliteit bij uzelf maar misschien ook wel bij uw buren. Als u spanningsklachten heeft, ga dan eerst na of het aan uw eigen installatie of apparatuur ligt. U kunt hierbij de hulp van uw installateur inschakelen. Wanneer u zeker weet dat uw installatie niet de oorzaak van het probleem is, kunt u contact opnemen met N.V. RENDO door het indienen van het contactformulier spanningskwaliteit.

N.V. RENDO start een onderzoek en voert indien van toepassing metingen uit om de spanningskwaliteit vast te stellen.

Meer informatie:

De gezamenlijke energienetbeheerders hebben www.uwspanningskwaliteit.nl gelanceerd. Op deze website kan iedereen de meetresultaten van de spanningskwaliteit bekijken. Slechte spanningskwaliteit kan uitval of beschadiging van apparatuur veroorzaken en bedrijfsprocessen verstoren. De netbeheerders bewaken daarom de spanningskwaliteit en zijn verplicht om inzicht te geven in de landelijke meetresultaten. Dit doen zij via de jaarlijkse rapportage ‘Spanningkwaliteit in Nederland’. De website gaat een stap verder en maakt de spanningskwaliteit zichtbaar op postcodeniveau. Daarmee lopen de Nederlandse netbeheerders voorop in Europa.

Via www.uwspanningskwaliteit.nl kan iedereen de meetresultaten bekijken van alle individuele metingen die binnen het landelijke project worden uitgevoerd. Door het ingeven van een plaats of postcode, kan snel worden ingezoomd op de door de bezoeker gewenste locatie. Met één klik worden vervolgens de meetresultaten getoond.  Op deze manier krijgen klanten beter inzicht in de aangeboden spanningskwaliteit op lokaal niveau. De informatie wordt elk kwartaal bijgewerkt.

Wanneer de kwaliteit van de netspanning te veel afwijkt van de vastgestelde normen, is sprake van netvervuiling. Dit kan uitval van of beschadiging aan apparatuur veroorzaken. Problemen met de spanningskwaliteit worden onder meer veroorzaakt door het gebruik van elektronische apparatuur, verlichting en grote inschakelstromen van apparaten. Daarnaast kunnen spanningsdips optreden door sluitingen in de net, bijvoorbeeld als gevolg van graafschade of energiediefstal bij illegale wietplantages. Doordat het gebruik van (vermogens)elektronica zoals omvormers de laatste jaren enorm is toegenomen, is het risico van netvervuiling groter. Ook is de gevoeligheid van apparatuur voor afwijkingen in de spanning groter. Dit zijn belangrijke redenen om de kwaliteit van de spanning te bewaken.

Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat de kwaliteit van de netspanning goed is en stabiel ten opzichte van voorgaande jaren. Wel worden de laatste jaren meer overschrijdingen van de 15de harmonische geconstateerd. Dit is niet gepaard gegaan met klachten van klanten en hier wordt momenteel nader actie op ondernomen. Voor meer informatie wordt verwezen naar het rapport ‘Spanningskwaliteit in Nederland, resultaten 2013’ dat onlangs is gepubliceerd. Het is van groot belang om – mede gelet op nieuwe ontwikkelingen zoals decentrale elektriciteit opwek en elektrisch vervoer – de spanningskwaliteit effectief te blijven monitoren. Het aantal metingen wordt daartoe uitgebreid. De netbeheerders hebben hierover afspraken gemaakt met belanghebbenden en met de toezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM).