Congestie

Op de website van de landelijke en regionale netbeheerders is per congestiegebied aangegeven wanneer verwacht wordt dat bestaande knelpunten opgelost zijn.

Dit is vooralsnog niet uitgezocht, maar een dergelijke analyse kan eventueel worden uitgevoerd in de huidige rode gebieden. Daarbij is het onduidelijk of ook bestaande aangeslotenen verplicht kunnen worden of bereid zullen zijn in te stemmen met het afschakelen.

In geen van de onderzochte gebieden kan op basis van de huidige Netcode elektriciteit congestiemanagement worden toegepast, hierbij speelt bijvoorbeeld mee dat in bepaalde gebieden er te weinig spelers zijn om met behulp van marktwerking de ontstane congestie te adresseren. De huidige Netcode elektriciteit is oorspronkelijk geschreven als middel voor de systeembeheerder (TenneT) waarbij middels grote vermogens in productie en afname op- en afgeregeld kan worden en waarbij de kosten van productie van elektriciteit een grote rol spelen. In de huidige omstandigheden is er vooral sprake van duurzame opwek, zonder dat er alternatief (afname)vermogen tegenover staat. Op dit moment werken de gezamenlijke netbeheerders aan een voorstel tot herziening van de bestaande Netcode elektriciteit.

Alle opties die binnen de huidige wet- en regelgeving en stand van de techniek toegepast kunnen worden, zijn onderzocht. Echter, geconcludeerd is dat in geen van de onderzochte gebieden betrouwbare mogelijkheden voor toepassing van congestiemanagement voorhanden zijn. Zodoende is het gerechtvaardigd om geen positieve transportindicatie af te geven in deze gebieden. Eerder is het omgekeerde het geval – een positieve transportindicatie is geen garantie dat transport daadwerkelijk mogelijk is. Dit als gevolg van de doorlooptijd tussen het aanvragen van de indicatie en het opdracht geven voor realisatie van een netaansluiting en als gevolg van het feit dat de behoefte aan transportcapaciteit van alle partijen gezamenlijk die een positieve indicatie aanvragen (en ontvangen) de nog beschikbare capaciteit kan overschrijden.

De onderzoeken zijn uitgevoerd op basis van de huidige wet- en regelgeving en stand van de techniek. Bovendien hebben de redundantie-eisen (ontwerp- en bedrijfsvoering eisen) in beginsel geen relatie met de toepassing van congestiemanagement. Het eerste gaat over de criteria die worden bepaald om vast te stellen of er sprake is van congestie of niet. Het tweede gaat over hoe er met congestie kan/moet worden omgegaan als dat zich voordoet. Dit zijn twee wezenlijk verschillende dingen.

Er moeten voldoende deelnemers zijn om te voorkomen dat marktmacht verstorend kan werken op de bepaling van de uiteindelijke congestieprijs. Hierbij wordt gekeken naar het aantal beschikbare deelnemers, hun aandeel en het beschikbare vermogen ten opzichte van het knelpunt.

Bij de aanvraag voor een transportindicatie wordt expliciet gekeken naar:

1. de tijd die nodig is om het knelpunt op te lossen en
2. de realisatietermijn die gekoppeld is aan een SDE-beschikking

De voorwaarden voor de toepassing van binnenlands congestiemanagement zijn benoemd in wet- en regelgeving. In de Netcode elektriciteit zijn de volgende criteria gedefinieerd voor het toepassen van congestie management:

• Binnenlands congestiemanagement is volgens de netbeheerder nettechnisch mogelijk, waarbij onder andere wordt beoordeeld in hoeverre voldaan kan worden aan de eisen van kortsluitvastheid, spanningshuishouding en maximale belastbaarheid van netcomponenten;
• Binnenlands congestiemanagement is volgens de netbeheerder bedrijfsvoeringstechnisch mogelijk, waarbij bijvoorbeeld wordt beoordeeld in hoeverre de relevante netdelen kunnen worden gemonitord en op afstand kunnen worden bediend en in hoeverre de aan binnenlands congestiemanagement deelnemende aangeslotenen kunnen worden gemonitord;
• De periode van structurele congestie duurt langer dan 1 jaar en korter dan 4 jaar;
• In het gebied zijn voldoende potentiële deelnemers voor de uitvoering van congestiemanagement, wat zowel kwantitatief als markteconomisch kan worden uitgelegd, waarbij voldoende verschillende partijen beschikbaar moeten zijn bij wie de netbeheerder biedingen kan afroepen.

Hierbij wordt gekeken naar de daadwerkelijke belasting van het net (gemeten en/of verwacht) en niet of het net ‘op papier’ is uitverkocht. Er wordt dus gekeken naar fysieke congestie en niet naar contractuele congestie.

Bij de bepaling van de daadwerkelijke fysieke congestie wordt onder meer gekeken naar gelijktijdigheid van de benutting van transportcapaciteit. Voor toekomstig aan te sluiten installaties waarvoor een ondertekend contract bestaat, wordt een realistische inschatting gemaakt van het verwachte gebruik op basis van het type installatie.

De analyses bevatten (bedrijfs)vertrouwelijke en privacy gevoelige informatie, waardoor deze niet openbaar kunnen worden gemaakt. Informatie over de uitgevoerde analyses wordt wel (vertrouwelijk) gedeeld met de ACM. De uitkomsten van de onderzoeken worden wel gepubliceerd.

Voor elk gebied is een onderzoek uitgevoerd.

De ACM hoeft de individuele vooraankondigingen niet te toetsen. Wij weten niet of en op welke wijze de ACM naar de verschillende vooraankondigingen kijkt.

Op een toenemend aantal plekken in Nederland hebben netbeheerders te maken met situaties waarin het transportvermogen dat gevraagd wordt door invoeders en/of afnemers groter is dan de capaciteit van het aanwezige elektriciteitsnet. In de Netcode elektriciteit is beschreven dat, indien de netbeheerder structurele congestie in een deelnet verwacht en uitbreiding van het elektriciteitsnet niet tijdig kan worden gerealiseerd, voor dat deelnet een vooraankondiging van structurele congestie bij de ACM moet worden gedaan. Vervolgens start de netbeheerder een onderzoek naar de toepasbaarheid van binnenlands congestiemanagement voor het desbetreffende gebied. Dit is om te kijken of binnenlands congestiemanagement een tijdelijke oplossing kan bieden voor het congestieprobleem tot de realisatie van de netverzwaring